“Sosyal Medya Yasası” olarak bilinen Basın Kanunu ve Birtakım Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun teklifi AK Parti ve MHP milletvekillerinin ortak imzası ile dün TBMM Başkanlığı’na sunuldu. Meslek örgütleri ve gazeteciler kanun teklifinin, “Cumhuriyet tarihinin en ağır sansür ve otosansür sistemlerinden birine yol açabileceği kaygısıyla, ‘dezenformasyonla mücadeleyi” değil gazeteciliğe baskıyı artırmak üzere tasarlandığı anlaşılan kanun teklifinin hemen geri çekilmesi” davetinde bulundu.
40 unsurdan oluşan teklifin 28 unsuru internet haber sitelerinin Basın Kanunu kapsamına alınmasını düzenliyor. Yapılması planlanan değişikliklerle internet haber siteleri resmi ilanlardan faydalanabilecek, çalışanları basın kartı alabilecek.
Lakin düzenlemede ‘dezenformasyonla mücadele’ olarak nitelendirilen 29. Madde’ye yönelik yansılar sürüyor. Kelam konusu düzenleme ile Türk Ceza Kanunu’na “Halkı aldatıcı bilgiyi alenen yayma” cürmü eklenecek. Unsura nazaran “Sırf halk ortasında tasa, kaygı yahut panik yaratmak saikiyle, ülkenin iç ve dış güvenliği, kamu tertibi ve genel sıhhati ile ilgili gerçeğe ters bir bilgiyi, kamu barışını bozmaya elverişli halde alenen yayan kimse, bir yıldan üç yıla kadar hapis” cezasıyla cezalandırılacak. Buna nazaran kabahatin, failin gerçek kimliğini gizlemek suretiyle yahut bir örgütün faaliyeti çerçevesinde işlenmesi halinde verilen ceza yarı oranında artırılacak.
‘BU KANUN GAZETECİLER İÇİN YOK HÜKMÜNDE’
Türkiye Gazeteciler Sendikası Genel Lideri Gökhan Durmuş, Meclis Başkanlığına verilen Basın Kanunu ve Kimi Mevzularda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun başlıklı teklifi ile gazetecilik mesleğinin yapılamaz hale getirilmek istendiğine vurgu yaptı. “Muğlak sözler kanunun içerisine eklenerek yeni cürüm ögeleri yaratılıyor” diyen Durmuş, şunları söyledi:
“’Halkı aldatıcı bilgiyi alenen yayma’ üzere kabahatin ne olduğu aşikâr olmayan iktidarın istediği noktaya çekebileceği unsurlar içeriyor. Mahkemelerin tarafsız karar veremediği bir ortamda bu üzere muğlak sözler gazetecilere yeni cezaların önünü açacaktır. İnternet medyasında çalışan meslektaşlarımızın basın kanunu kapsamına alınması olumlu iken internet haberlerinde de erişim engelleme, çıkartma yetkisinin genişlemesi olumsuz bir durumdur. Basın kartları kurulunun yapısını kanun ile oluşturulurken tekrar Türkiye’nin en esaslı meslek örgütlerinin dışarıda bırakılması, bağlantı başkanlığının yetkiyi elinde toplaması gazetecilerin basın kartına ulaşımını zorlaştıracaktır. Ve en değerlisi Türkiye’de çalışan gazetecilerin çalışma şartlarından basın kartına, habere verilecek cezalardan, gazetecilere verilecek cezalara kadar birçok değerli düzenlemenin yapıldığı bir kanunda meslek örgütlerinden görüş alınmaması kabul edilebilir bir durum değildir. ABD’deki teknoloji şirketlerinin dahi fikirlerini söyleyebildiği fakat meslek örgütlerinin görüş beyan edemediği brükratlar tarafından hazırlanan bu kanun gazetecilerin için yok kararında olmalıdır.”
‘DEMOKRATİŞKMİŞ’ ÜZERE HUSUSLAR SIKIŞTIRILMIŞ’
DİSK Basın-İş Genel Lideri Faruk Eren, “İktidarın 20 yıldır her düzenlemede yaptığı üzere içine kimsenin itiraz edemeyeceği, ‘demokratikmiş’ üzere unsurlar sıkıştırılmış. Tıpkı daha evvel AKP-Gülen cemaati koalisyonu periyodunda yapılan referandum gibi… (O referandum, 12 Eylül’cüleri yargılayacağız, çocuklara olumlu ayrımcılık getireceğiz üzere hususlarla süslü anayasa değişikliği yargıyı Gülen cemaatine teslim etmişti.) İnternet medyasında çalışanlara da basın kartı verilecek, internet medyasına Basın İlan Kurumu’ndan ilan verilecek üzere düzenlemelerin bizim için hiçbir manası yoktur. Zira Saray rejimi kurduğu İrtibat Başkanlığı ile basın kartlarını büyük bir keyfiyetle dağıtıyor. Kimin gazeteci olup olmadığına Saray’dan karar verilmek isteniyor. Basın İlan Kurumu kendini aslında mahkeme yerine koyuyor ve Saray iktidarının direkt temsilcisi. BirGün, Kozmik üzere gazeteleri cezalandırıyor” sözlerini kullandı.
‘YASA ARACILIĞIYLA SEÇİM ÖNCESİ İNTERNET MEDYASI SUSTURULMAK İSTENECEK’
Halkın haber alma hakkının, basın ve söz özgürlüğünün bir demokrasi sorunu olduğuna dikkat çeken Eren, kelamlarına şöyle devam etti: “Bu tasarı yasalaşırsa, söyledikleri nedeniyle hapishanelerde tutulan, yargılanan binlerce beşere yenileri eklenecektir. (Bir de yasa tasarısına kopyala yapıştır olduğu belirli olan, Türkçesi bozuk demokrasi tarifleri serpiştirilmiş). Kelamı uzatmaya, husus madde anlatmaya gerek yok. Bu yasa aracılığıyla, seçimler öncesi internet medyası susturulmak, baskı altına alınmak istenecektir.”